BVH – Ngọc trong cát.

1. Lợi nhuận thấp hơn tiềm năng thực sự của doanh nghiệp.

Sumitomo là tập đoàn nước ngoài đầu tư rất mạnh tay vào các doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực chính. Một trong những thương vụ thành công nhất của Sumitomo là VPB. Năm 2023, Sumitomo mua phát hành thêm 1.19 tỷ cổ phiếu VPB, và trở thành công đông lớn nhất. Ngay sau đó, Sumitomo đã cử người tham gia điều hành trực tiếp VPB, từ đó giúp cho lợi nhuận của ngân hàng tăng từ 8.500 tỷ trong 2023 lên thành 20.000 tỷ trong 2025. Đây là minh chứng cho việc, khi có cổ đông lớn là những tổ chức ngoại với tiềm lực tài chính lớn, kinh nghiệm điều hành, quản lý, … Doanh nghiệp sẽ tăng trưởng một cách mạnh mẽ.

Sumitomo đầu tư với tầm nhìn dài hạn, nhưng khi những thương vụ không còn tiềm năng thì họ sẽ dứt khoát thoái vốn. Năm 2023, Sumitomo thoái sạch 11% vốn khỏi EIB, ngậm ngùi cắt lỗ sau hơn 1 thập kỷ đồng hành với ngân hàng, điều này là do không giải quyết được các vấn đề đấu đá nội bộ.

Đối với cổ phiếu BVH, vào 2012, Sumitomo đã chi 360 triệu USD để mua 18% cổ phần với mức giá 61.120 đồng/cổ phiếu, cao gấp đôi với với mức giá trên sàn. Đến 2019, Sumitomo tiếp tục chi 173 triệu USD mua 4.61% cổ phần của BVH với mức giá 96.817 đồng/cổ phiếu, cao hơn 30% so với mức giá trên sàn. Tổng sau 2 lần mua, Sumitomo vẫn đang lỗ đối với cổ phiếu BVH, chưa kể hơn 11 năm chi phí cơ hội. Nhưng Sumitomo vẫn giữ BVH thay vì rời bỏ như EIB là vì tập đoàn này vẫn còn thấy được tiềm năng lớn trong tương lai của BVH.

Tính từ thời điểm Sumitomo trở thành cổ đông lớn của BVH, lợi nhuận của doanh nghiệp này chỉ tăng 85% sau 12 năm, thua cả mức tăng của lạm phát.

Việc tốc độ tăng trưởng lợi nhuận của BVH ở mức khiêm tốn là do nhà nước vẫn đang nắm gần 68% cổ phần tại doanh nghiệp. Còn Sumitomo, mặc dù là cổ đông lớn thứ 2 nhưng không có quyền kiểm soát và điều hành, mọi quyết định đều phải có sự thông qua của nhà nước, … Do đó, Sumitomo chưa thể triển khai các kế hoạch cơ cấu và chiến lược phát triển BVH.

Khi so với một doanh nghiệp khác trong mảng bảo hiểm nhân thọ là Manulife thì NĐT sẽ thấy BVH chưa phát huy hết tiềm năng thực sự. Mặc dù có tổng tài sản gấp 1.8 lần, nhưng lợi nhuận 2024 của BVH chỉ bằng 63% của Manulife. Chỉ khi nào nhà nước thoái vốn xuống dưới 51% và không còn nắm quyền kiểm soát thì lợi nhuận của BVH mới có thể tương xứng với quy mô.

2. Kỳ vọng trong cuối 2025.